FANDOM


Mikołaj Kopernik (1473 - 1543)Edytuj

Mikołaj Kopernik żył w latach 1473 - 1543. Był polskim astronomem, lekarzem i duchownym. Człowiek epoki
Ludwik pasteurgt

Mikołaj Kopernik człowiek który ruszył ziemię a zatrzymał słońce na przełomie XV i XVI wieku.

odrodzenia, autor przełomowego dzieła "O obrotach ciał niebieskich" ("De Revolutionibus orbium coelestium"). Dzieło Mikołaja Kopernika wydane po łacinie w Norymberdze w 1543 roku było przełomową praca naukową. Mikołaj Kopernik ostatecznie wykazał i szczegółowo udowodnił w niej, że to ziemia obraca się wokół słońca, a nie, jak wierzono - słońce wokół ziemi. Teoria heliocentryczna zastąpiła teorię geocentryczną. Odkrycie Mikołaja Kopernika nazywane jest przewrotem kopernikańskim w światowej nauce.

Życie Mikołaja Kopernika

Mikołaj Kopernik urodził się w Toruniu w 1473 roku, po śmierci ojca wychowywany był przez swojego wuja, biskupa warmińskiego Łukasza Watzenrode. W latach 1492 - 1495 studiował na Uniwersytecie Jagiellońskim w okresie niebywałego rozkwitu tej uczelni. Szkoły nie ukończył dyplomem. Przez dwa kolejne lata studiował na Uniwersytecie Bolońskim, gdzie rozwinął zainteresowania astronomiczne i napisał pierwsze krytyczne prace o teorii geocentrycznej Ptolemeusza. Do 1503 roku studiował kolejno w Padwie i Rzymie.

Uzyskał tytuł doktora prawa kanonicznego oraz prawo wykonywania zawodu lekarza.Już od czasów studiów wspinał się także po szczeblach hierarchii duchownej - zostałkanonikiem warmińskim. Osiadł na Warmii, gdzie asystował
Ludwik pasteury

Zamieszkanie Kopernika.

wujowi, biskupowi warmińskiemu. Przebywał kolejno w Lidzbarku Warmińskim i we Fromborku, gdzie posiadał dom, w którym zorganizował obserwatorium astronomiczne. W tym okresie, oprócz dzieł astronomicznych, tworzył też dzieła poetyckie. Brał udział w wielu wydarzeniach politycznych, w tym koronacji Zygmunta I Starego i sejmie. Sporządzał też mapy Warmii i Mazur. W latach 1519 - 1521 brał udział w wojnie polsko-krzyżackiej, odpowiadał między innymi za stan fortyfikacji. Opracował nowe fortyfikacje dla zamku w Olsztynie - Mikołajowi Kopernikowi przypisuje się zasługę skutecznej obrony Olsztyna przed Krzyżakami. Pisał też liczne prace z dziedziny ekonomii.

Teoria heliocentryczna

Mikołaj Kopernik nie był pierwszym naukowcem formułującym teorię heliocentryczną, jednakże jego zasługa polegała na ostatecznym jej udowodnieniu i przekonywającej, wyczerpującej argumentacji. Obalił w ten sposób wcześniej obowiązującą teorię geocentryczną, której podważanie Kościół katolicki uważał za przejaw herezji. W starożytności teorię heliocentryczną sformułował już Arystach z Samos, hellenistyczny filozof i astronom żyjący w III wieku przed naszą erą. Arystach z Samos poprzez teorię heliocentryczną pragnął objaśnić zmienność pór roku, była też dla niego użyteczna dla rozwoju geografii i kartografii. Jednak przez wiele stuleci bardziej popularna okazała się błędna teoria geocentryczna Ptolemeusza, żyjącego w II wieku naszej ery, która była bliższa potocznemu rozumieniu zjawisk przyrodniczych i plasowała ziemię w centrum
Ludwik prasteur

Rozmowa z Bogiem obraz Jana Matejki.

wszechświata. Teoria heliocentryczna Mikołaja Kopernika jest w zasadzie bardzo obszernym, nowym komentarzem do obserwacji Arystacha z Samos. W swoim dziele "O obrotach ciał niebieskich" Mikołaj Kopernik dokonał szczegółowego i wyczerpującego przeglądu literatury przedmiotu od czasów starożytności. Za
Ludwik pasteurk

Zamek w Olsztynie gdzie Kopernik opiekował się wujem.

najbardziej trafną teorię uznał właśnie pracę Arystacha z Samos, uzupełnioną o wyniki badań własnych i nowe przykłady. Zasadniczym znaczeniem przewrotu kopernikańskiego nie było więc dokonanie samego odkrycia heliocentryzmu, ale nowy komentarz i przeciwstawienie się teorii geocentrycznej, uznawanej niemalże za społeczno-religijny dogmat. Było to zgodne z duchem odrodzenia, które stawiało ciekawości dociekliwość człowieka ponad dogmaty, przesądy i wiarę natury religijnej.

Mikołajowi Kopernikowi nie udało się jednak w pełni zgłębić natury ruchu planet dookoła słońca. Jego założenie, że planety krążą po kolistych orbitach nie było zgodne z prawdą i w praktyce ówczesnej astronomii dawało wyniki jeszcze bardziej błędne, niż nieprawdziwa teoria ptolemejska. Mikołaj Kopernik założył zatem, że planety, oprócz kolistych orbit, poruszają się także po dodatkowych orbitach - epicyklach. Dopiero Johannes Kepler, fizyk i astronom tworzący na początku XVII wieku sformułuje prawa Keplera, zakładające eliptyczny ruch planet oraz uwzględniające istnienie peryhelium i aphelium. Współczesny Johannesowi Keplerowi Galileusz był kolejnym człowiekiem nauki, który rozwinął teorię heliocentryczną. Wszystkie jej zawiłości zostały odkryte dopiero w XIX wieku.

Heliocentryzm, przewrót kopernikański a postawa Kościoła katolickiego

Mikołaj Kopernik zwlekał aż do śmierci z wydaniem swego epokowego dzieła "O obrotach sfer niebieskich". Choć napisane po łacinie dzieło zawierało dedykację dla papieża Piusa III, Mikołaj Kopernik obawiał się reakcji hierarchii
Ltgdwik pasteur

Pomnik Kopernika w Warszawie.

kościelnej, jego teoria podważała istotny wówczas element kultury katolickiej, jaką było przekonanie o specjalnym statusie ziemi we wszechświecie. Dopiero dziewiętnastowieczne teorie egzegezy i hermeneutyki w studiach biblijnych sprawiły, że możliwe było godzenie teorii naukowych i spraw wiary.

W 1616 roku praca "O obrotach ciał niebieskich" została wpisana na kościelny indeks ksiąg zakazanych. Stało się tak na skutek procesu Galileusza, uznanego za heretyka w związku z rozwijaniem przez niego teorii kopernikańskiej, uznanej za "bezsensowną", "absurdalną", "heretycką" i "błąd w wierze". Konflikt Galileusza z Kościołem katolickim zakończył się skazaniem astronoma w 1633 roku. Praca Mikołaja Kopernika znajdowała się w indeksie ksiąg zakazanych do XIX wieku. W 1751 roku papież Benedykt XIV zezwoli na wydanie prac Galileusza i uzna teorię heliocentryczną za dopuszczalną. "O obrotach ciał niebieskich" usunięto z indeksu ksiąg zakazanych dopiero decyzją papieża Piusa VII w 1828 roku. Pierwszy polski przekład dzieła Mikołaja Kopernika ukazał się dopiero w drugiej połowie XIX wieku.

LudwERik pasteur

Śmierć Kopernika .

Księgozbiór Mikołaja Kopernika został zagarnięty przez Szwedów podczas potopu. Obecnie znajduje się w Bibliotece w Uppsali. W 2005 roku odnaleziono grób Mikołaja Kopernika w katedrze we Fromborku. Najsłynniejszym przedstawieniem Mikołaja Kopernika jest portret z Sali Mieszczańskiej Ratusza Staromiejskiego w Toruniu namalowany w 1580 roku. Mikołaj Kopernik jest też bohaterem obrazu Jana Matejki "Astronom Kopernik rozmawia z Bogiem" z 1872 roku. Autorem pomika Mikołaja Kopernika w Warszawie jest duński dziewiętnastowieczny rzeźbiarz tworzący wiele dzieł dla Polski, Berthel Thorvaldsen. W okresie silnych wpływów nacjonalizmu (w wieku XIX i na początku XX) toczy się polsko-niemeicki spór o przynależność narodową Mikołaja Kopernika, która w jego czasach była nieistotna (podczas studiów we Włoszech uważany był, jak wszyscy Polacy i Czesi, za Niemca). Choć był poddanym królów Polski, mieszkał i tworzył na obszarach o silnym wpływie kultury niemieckiej.

Ad blocker interference detected!


Wikia is a free-to-use site that makes money from advertising. We have a modified experience for viewers using ad blockers

Wikia is not accessible if you’ve made further modifications. Remove the custom ad blocker rule(s) and the page will load as expected.